Âm nhạc trong du lịch


(GS Trần Văn Khê)

Từ 10 năm nay, rất nhiều công ty du lịch đã tìm tôi yêu cầu cố vấn về loại nhạc nào phải dùng và dùng cách nào để hỗ trợ cho du lịch.

189582_4437323931930_426404823_n

Đọc tiếp »

Căn bịnh mãn tính của âm nhạc truyền thống Việt Nam


(Tác giả: Trần Trường Ca)

Trong bàn tròn âm nhạc của Giai điệu xanh, em Hữu Trịnh đã lên tiếng «báo động», Giáo sư Ca Lê Thuần đã hưởng ứng và nêu lên sự kiện kinh tế thị trường, làm «nẩy nở chủ nghĩa thực dụng», nhiều nơi đã coi «nghệ thuật là một phương tiện kinh doanh», và đã đưa ra những đề nghị rất xác thực, hợp thời, hữu hiệu như «giáo dục thẩm mỹ, nghệ thuật», «tạo môi trường âm nhạc lành mạnh», «soạn lại chương trình giảng dạy âm nhạc», «đào tạo đội ngũ kế thừa», xem lại «chế độ, chánh sách ưu đãi học sinh học nhạc dân tộc, và nghệ nhân đang gìn giữ vốn âm nhạc dân tộc». Nhà giáo ưu tú Phạm Thúy Hoan đã ưu tư vì «những em học nhạc dân tộc ra trường không thể sống bằng nghề, đôi khi mệt mỏi vì tổ chức những buổi biểu diễn là muốn xây những chiếc «cầu nối» để dẫn công chúng đến với âm nhạc dân tộc», hao công tốn của mà vẫn phải «tự lực cánh sinh», chưa có ai tiếp tay trong công việc đó. Còn nhiều ý kiến rầt hay của những bạn khác, kể ra không xiết.

Đọc tiếp »

Quan niệm về miếng ăn qua ca dao, tục ngữ VN

GS.TS Trần Văn Khê: ra biển lớn, hãy có Việt Nam trong máu thịt


Xung quanh chủ đề ra nước ngoài làm việc và du học làm sao giữ chất Việt?, TTO có cuộc trò chuyện với GS.TS Trần Văn Khê – cây đại thụ của âm nhạc dân tộc – người một đời nặng lòng với những giá trị truyền thống và có 55 năm sống nơi xứ người.

530240
Giáo sư tiến sĩ Trần Văn Khê – Ảnh: Minh Đức

Bài cùng chuyên đề:

Đọc tiếp »

Bài tổng hợp: Sơ lược về tín ngưỡng dân gian người Việt


(Tác giả: Trần Văn Giang)
.
Lời mở đầu: Bàn luận về tín ngưỡng, tôn giáo luôn luôn là một vấn đề rất tế nhị (và nguy hiểm!) Cứ nhìn vào lịch sử thế giới qua các cuộc thánh chiến đẫm máu [...] thì thấy ngay tầm mức quan trọng của vấn đề chấp nhận hay không chấp nhận một tín ngưỡng.
.
TAM GIÁO

Đọc tiếp »

Bài tổng hợp: Các ngày lễ – hội ở Việt Nam


Lễ hội đua bò 7 núi An GiangLễ hội là sự kiện văn hóa được tổ chức mang tính cộng đồng. “Lễ” là hệ thống những hành vi, động tác nhằm biểu hiện sự tôn kính của con người với thần linh, phản ánh những ước mơ chính đáng của con người trước cuộc sống mà bản thân họ chưa có khả năng thực hiện; hoặc những hoạt động nhằm kỷ niệm những sự kiện, những giai đoạn lịch sử quan trọng. “Hội” là sinh hoạt văn hóa, tôn giáo, nghệ thuật của cộng đồng, xuất phát từ nhu cầu cuộc sống.

Bài cùng chuyên đề:

(Ảnh bên: Lễ hội đua bò 7 núi An Giang)

Mục lục:
A. Những ngày lễ được nghỉ
B. Những ngày lễ khác
   + Theo dương lịch
   + Theo âm lịch
C. Hội Văn hoá Dân tộc
D. Lễ hội Việt Nam
E. Lễ hội các dân tộc thiểu số Việt Nam

Các ngày lễ ở Việt Nam được tiến hành ở người Kinh: Đọc tiếp »

TNDGNV [08-09]: Đạo Cao Đài – Đạo Phật Hòa Hảo


8. Đạo Cao Đài

Thiên nhãnĐạo Cao Đài là một tôn giáo vừa độc thần vừa đa thần (?) thành lập ở Việt Nam vào đầu thế kỷ 20. Tên gọi “Cao Đài” theo nghĩa đen chỉ “một nơi cao,” nghĩa bóng là nơi cao nhất ở đó Thượng đế ngự trị; cũng là danh xưng rút gọn của Thượng đế trong tôn giáo Cao Đài, vốn có danh xưng đầy đủ là “Cao Đài Tiên Ông Đại Bồ Tát Ma Ha Tát.”

Để tỏ lòng tôn kính, một số các tín đồ Cao Đài thường gọi tôn giáo của mình là đạo Thầy.

Người phát sinh ra Đạo Cao Đài là ông Ngô Văn Chiêu (còn gọi là Quận Chiêu, từng làm quận trưởng ở Phú quốc).  Ông con nhà nghèo khó sinh năm 1878 tại Bình Tây, Chợ Lớn. Ông rất ưa đồng bóng và cầu cơ. Sau khi chiêu tập các đồng chí, ngày 7 tháng 10 năm 1926 nhóm của ông đã xin Thống Đốc Nam Kỳ cho hành đạo. Cũng năm đó, lễ ra mắt tôn giáo, có Lê Văn Trung được phong làm giáo tông, Phạm Công Tắc là Hộ pháp. Giáo tông và Hộ pháp đều có nhiều phụ tá giúp đỡ. Tòa thánh Cao Đài giáo đặt tại Tây Ninh trên 1 diện tích rộng hơn 100 mẫu. (Phan Phát Huồn, Việt Nam Giáo Sử tr. 165).

Đọc tiếp »

TNDGNV [06-07]: Đạo Thiên Chúa – Đạo Tin Lành


6. Đạo Thiên Chúa (Công giáo, Ki-tô giáo)

Chúa phục sinhThiên Chúa giáo còn gọi là Công giáo do Đức Giêsu Kitô (Jesus Christ) là Giáo Chủ. Tuy du nhập vào Việt Nam mới hơn 300 năm; nhưng phải khách quan mà nói Thiên Chúa giáo là một tôn giáo có tổ chức quy củ và khoa học nhất.

Đức Giêsu Kitô khai sáng Thiên Chúa giáo tại nước Do Thái (Israsel) cách nay khoảng 2000 năm. Thiên Chúa giáo còn được gọi là đạo Kitô Giáo hay đạo Kitô (do chữ “Christ” phiên âm ra là “Kitô”).

Thiên Chúa giáo tin thờ Đức Chúa Trời duy nhất; Đấng làm vua cõi trời, Đấng quyền phép và nhân từ, Đấng được tin là toàn năng đã làm nên mọi sự.

Thiên Chúa giáo tin vào Kinh thánh (Cựu và Tân ước), dưới sự hướng dẫn của Giáo hội Công giáo La mã, đứng đầu là Đức Giáo hoàng.  Cộng tác với Đức Giáo hoàng là hàng giáo phẩm (Hồng y, Giám mục, Linh mục, Phó tế).

Thánh Kinh (Cựu và Tân ước) là những sách được viết bởi người trần, nhưng qua sự linh ứng của Thiên Chúa. Tín điều căn bản hàng đầu là chỉ có một Thiên Chúa duy nhất làm chủ toàn thể vũ trụ; và theo Thánh Kinh, Ngài diễn tả mình là Đấng Tự Hữu (Ego sum qui sum).

Đọc tiếp »

TNDGNV [03-04-05]: Đạo Lão – Đạo Khổng – Đạo Phật


3. Đạo Lão

Lão Tử cưỡi trâuLão giáo một trong Tam giáo đầu tiên du nhập vào Việt Nam qua các quan cai trị người Trung hoa trong thời kỳ Bắc thuộc, bị đô hộ.

Người sáng lập Lão giáo là Lão Tử. Lão Tử chỉ là danh hiệu. Tục truyền khi Lão Tử khi mới sinh đầu đã bạc cho nên có hiệu là Lão Tử. Theo Phan Kế Bính, Lão Tử, còn gọi là Thái Thượng Lão quân, tên thật là Lý Nhĩ tự là Bá Dương hiệu là Lão Đam người nước Sở, sinh năm 570 Trước Công Nguyên – TrCN – (năm thứ 3 đời vua Định Vương nhà Đông Chu – hơn Khổng Tử chừng 20 tuổi). Cũng có sách lại ghi là Lão Tử sinh vào năm thứ 10 đời vua U Vương nhà Tây Chu (thế kỷ thứ 8 trước công nguyên). Năm sinh và năm mất của Lão Tử vẫn còn được tranh cãi.

Lão Tử soạn ra “Đạo Đức Kinh” gồm năm ngàn câu, chú ý theo sự tu thân tích đức theo tự nhiên thanh tĩnh để được siêu thoát.  Đạo là nguyên lý vô hình vố sắc, đã sinh ra âm dương trời đất muôn vật muôn loài theo luật tuần hoàn mà biến cải tự nhiên; Nghĩa là muôn việc cứ để cho biến hóa tự nhiên (không cần phải làm gì thêm).  Con người muốn được tiêu diêu thanh thản thì không cần phải lo lắng, nghĩ ngợi.  Có nhiều người nói là Lão Tử là một triết gia hơn là một giáo chủ; và tôn chỉ của Lão Tử chỉ là một học thuyết, không phải là giáo điều.

Đọc tiếp »

TNDGNV [01-02]: Đạo Thờ Thần – Đạo Thờ Cúng Tổ Tiên


01. Đạo Thờ Thần

Bà chúa Liễu Hạnh trong tranh thờ dân gianNếu nói là chỉ có một “đạo thuần túy” Việt Nam, và lâu đời nhất thì phải kể “Đạo Thờ Thần”. Đạo này đã có từ lúc có người Việt Nam.

(Ảnh bên: Bà chúa Liễu Hạnh trong tranh thờ dân gian).

Người Việt nguyên thủy tin tưởng là có thần linh ở khắp mọi nơi: trong nhà, ngoài sân, ngoài vườn, bờ ruộng, trên ngọn cây, gốc cây, dưới lòng sông…  Người Việt thờ phụng và tin tưởng tất cả các sức mạnh này. Đạo thờ Thần (cũng như thờ cúng tổ tiên) đáng lẽ ra không nên liệt kê là một tôn giáo.  Bởi lẽ không có giáo chủ, cũng như không có giáo điều (thật ra đạo thờ thần có nhiều giáo chủ: mỗi vị thần là một giáo chủ?)  Có nhiều sự tương tự, tượng hợp giữa đạo thờ thần và đạo thờ cúng tổ tiên. Chẳng hạn, chính Ông bà Tổ Tiên được kính bái như những vị thần che chở cho con cháu, gia tộc. Về Nghi thức, cũng có nhiều điểm giống nhau: Khi cúng một vị thần trong nhà thì gia trưởng là chủ lễ, tại làng xã thì có các vị hương xã; hoặc trong nước thì có vua hay quan thay mặt vua tế lễ; không cần đến một vị tu sĩ tôn giáo.

Đọc tiếp »

HIP HOP and SPOONS


Kết hợp hài hòa giữa Hiện đại và Dân tộc trong âm nhạc, tại sao không?… Nếu không hình dung ra điều đó, mời các bạn xem clip dưới đây:

Trần Quang Hải gõ muỗng đệm tùy hứng cho điệu hip hop do Tùng Phương diễn tấu, tại Viện Bảo Tàng Dân tộc học, Hà nội, Việt Nam, thứ tư 6 tháng 4, 2011.

Trần Quang Hải plays the spoons to improvise with the hip hop dance performed by Tùng Phương, at the Museum of Ethnography, Hà nội, Việt Nam, April 6th, 2011.

Đọc tiếp »

Vua Hùng Vương họ gì? | Hung Vuong King: What’s my surname?


Nhân ngày giỗ Tổ Hùng Vương (mồng 10 tháng 3), trong lúc ngồi nhâm nhi ly cà phê ở C’est moi, một người bạn tôi kể rằng: “Hôm qua con gái mình mới đi học về, đột nhiên hỏi: “Ba ơi, họ của vua Hùng đầu tiên của nước mình là họ gì?” – làm mình ngớ người ra, không biết trả lời thế nào…”. Hắn đem chuyện kể lại, làm tôi cũng ngạc nhiên vì … mình cũng không biết trả lời ra sao? Không lẽ là họ… Hùng (vì là Hùng Vương)? Sẵn đang có Wifi nên tôi lên mạng tìm hiểu thử. Lướt qua vài trang thấy có một số câu trả lời như sau:

Bài cùng chuyên đề:

Đọc tiếp »

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 83 other followers